Antioxidanten zijn stoffen die je cellen beschermen tegen schade door vrije radicalen. Vrije radicalen ontstaan door stress, luchtvervuiling, roken, UV-straling en gewone stofwisselingsprocessen. Een overschot aan vrije radicalen — oxidatieve stress — wordt in verband gebracht met versnelde veroudering en chronische ziekten. Een anti-inflammatoir voedingspatroon is van nature rijk aan antioxidanten.
De belangrijkste antioxidanten
Vitamine C is een van de krachtigste wateroplosbare antioxidanten. Paprika, kiwi, broccoli en citrusfruit zijn de rijkste bronnen — veel rijker dan de gemiddelde sinaasappel. Vitamine E beschermt celwanden en wordt gevonden in noten, zaden en extra vergine olijfolie. Beta-caroteen in wortels, zoete aardappel en paprika wordt omgezet naar vitamine A in het lichaam.
Polyfenolen: de krachtigste plantaardige antioxidanten
Polyfenolen zijn een grote groep plantaardige verbindingen met sterke antioxidantwerking. Resveratrol in rode druiven en rode wijn, quercetine in uien en appels, en EGCG in groene thee zijn goed onderzochte polyfenolen. Extra vergine olijfolie bevat oleocanthal en oleuropeïne — twee krachtige polyfenolen die ook ontstekingen remmen.
Bessen: het meest antioxidantrijke voedsel
Blauwe bessen, frambozen, bramen en aardbeien behoren tot de meest antioxidantrijke voedingsmiddelen. Een handjevol bessen per dag levert een brede mix van polyfenolen, vitamine C en vezels. Diepgevroren bessen zijn even voedzaam als vers.
Supplementen versus voeding
Antioxidanten uit voeding werken synergistisch — ze versterken elkaars werking. Geïsoleerde antioxidanten als supplement hebben in studies wisselende resultaten. De voorkeur gaat altijd uit naar het eten van kleurrijke, onbewerkte voeding boven supplementen. Uitzondering: vitamine D en omega-3 zijn moeilijk via voeding alleen te optimaliseren.